RAPORT Z BADAŃ

W skrócie

W skrócie

  • Raport przedstawia trendy, potencjał i projekcje dotyczące wykorzystania chmury obliczeniowej w sektorze bankowym.
  • Przyjrzeliśmy się warunkom adaptacji chmury w bankowości oraz zaprezentowaliśmy szanse jakie otwiera transformacja chmurowa przed branżą w Polsce.
  • W raporcie zawarliśmy rekomendacje dotyczące strategii, modelu operacyjnego, kompetencji i implementacji związane z wykorzystaniem chmury w bankach.


Rewolucja technologiczna na świecie trwa w najlepsze. Swoim zasięgiem obejmuje kolejne dziedziny życia i biznesu. Sprawdza się nie tylko w normalnych warunkach, ale także i sytuacjach nadzwyczajnych jak chociażby w czasie epidemii koronawirusa, która wymaga zwiększenia wydajności systemów umożliwiających tym samym pracę zdalną na dużo większą skalę. Warto jednak zwrócić uwagę, że świat już wcześniej dostrzegł jej zalety i możliwości. Migracja chmury to światowy trend, który z roku na rok przybiera na sile.

Udział w nim, w coraz większym stopniu mają także banki. Dla nich chmura to nie tylko wymierne korzyści finansowe, ale również szansa na rozwój technologiczny i praktyczne wykorzystanie możliwości jakie daje rynek w postaci m.in. technologii blockchain, sztucznej inteligencji czy też chatbotów. Dzięki chmurze banki są w stanie również dostosowywać się do trendów, które można zaobserwować w obszarze fintech. Dzięki praktycznie nieograniczonym możliwościom budowania ekosystemów partnerskich rozszerzających portfolio świadczonych usług, banki stają się bardziej elastyczne i lepiej odpowiadają na potrzeby otaczającego nas świata.

Jednocześnie jednak nie można zapominać o bezpieczeństwie, przejrzystości i przewidywalności, które w kontekście sektora bankowego, odgrywają kluczową rolę. I w tym obszarze zachodzą na rynku istotne zmiany. Pojawiają się kolejne regulacje, które mają na celu ułatwienie drogi do chmury i które znacząco mogą przyczynić się do rozwoju usług chmurowych w sektorze. Wspomnieć należy tutaj chociażby o styczniowym komunikacie Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego czy też standardzie Polish Cloud, które odpowiadają na wiele pytań i wątpliwości związanych z wdrażaniem chmury w sektorze.

Zmienia się także otoczenie. Region Europy Środkowo – Wschodniej, gdzie kluczową rolę odgrywa Polska, może w końcu zaistnieć na „chmurowej” mapie Europy. W stosunku do Europy Zachodniej, nie wspominając już o takich krajach jak Stany Zjednoczone, dystans w rozwoju usług chmurowych wciąż jest duży. W jego zmniejszeniu pomóc mogą takie marki jak chociażby Google, która tworzy nowy region w Polsce. Tą drogą mogą pójść również inni m.in. Microsoft. Ważną rolę w rozwoju i wdrażaniu chmury odgrywa Operator Chmury Krajowej, czyli projekt banku PKO BP oraz Polskiego Funduszu Rozwoju. Wszystko to ma pomóc w cyfryzacji polskiej gospodarki, a także przyspieszyć jej rozwój.

Droga do cyfryzacji jest coraz łatwiejsza i wydaje się być naturalnym, kolejnym etapem rozwoju gospodarki i samych przedsiębiorstw. Z tematem tym będą musiały zmierzyć się także i banki. Dzisiaj jednak wciąż borykają się one z wieloma wyzwaniami, również o charakterze wewnętrznym – bardzo dużym poziomem skomplikowania systemów IT, transformacją do modelu usługowego, czy brakiem wystarczającej liczby pracowników mających konieczne umiejętności do wdrażania zaawansowanych technologii. Dlatego też migracja do chmury powinna być dobrze zaplanowana. Warto czerpać z doświadczeń i sprawdzonych wzorców. Dotyczą one zarówno kwestii funkcjonowania samego przedsiębiorstwa, jak również kwestii technologicznych. Jasno wytyczona mapa ku chmurze jest sposobem na sprawne i jak najmniej obciążające przejście ku nowym rozwiązaniom. Te natomiast to wymierne korzyści, zarówno finansowe, jak i organizacyjne. Chmura to bowiem wielka szansa, którą trzeba właściwie wykorzystać.

Chmura w sektorze bankowym

Zdecydowana większość przedstawicieli sektora bankowego przyznała, że nie ma opracowanej strategii rozwoju aplikacji w chmurze. Blisko połowa ankietowanych potwierdziła jednak, że ma być ona przygotowana w ciągu najbliższego roku. Gotową strategią mogło pochwalić się 31% respondentów.

Również w mniejszości były banki, które mogły pochwalić się dojrzałą strategią wdrażania rozwiązań chmurowych. Wskazało na to 1/4 ankietowanych. W zdecydowanej większości przypadków strategie te są wciąż jeszcze na wczesnym etapie tworzenia. 40% bankowców przyznało, że uzgodnione zostały podstawowe praktyki i zaczęto wdrażać odpowiednie narzędzia. 31% stwierdziło, że są one już dostępne.

Accenture, przy współpracy Związku Banków Polskich przeprowadziło również ankietę wśród największych banków na polskim rynku. Temat chmury nie jest im obcy, ale przedsiębiorstwa wciąż są na stosunkowo wczesnym etapie zaawansowania chmurowego. Nadal borykają się z wieloma wyzwaniami w tym obszarze.

Dla banków największą niewiadomą są kwestie związane z regulacjami, a także brak odpowiedniego doświadczenia w procesach związanych z wdrażaniem chmury. Banki wskazują na niejasne lub niepełne przepisy prawa, a także na regulacje, które nie ułatwiają, a wręcz ograniczają wdrażanie chmury.

Problem, z którym muszą się mierzyć banki to brak lub niewielkie doświadczenie zespołów IT we wdrożeniu chmury. Wyzwaniem dla sektora jest także wysiłek, jaki trzeba włożyć w przebudowę lub migrację aplikacji, tak aby działały w chmurze obliczeniowej. Kłopotliwe jest również dopasowanie przejścia do chmury w ramach cykli inwestycyjnych w obszarze IT w danej firmie. Oprócz wyzwań z jakim musi zmierzyć się cały rynek, banki dodatkowo muszą wziąć pod uwagę wewnętrzne bariery przy wdrażaniu chmury. Cześć ankietowanych wskazała, że problemem jest samo nastawienie danej organizacji do wykorzystywania usług chmurowych. Ci, którym udało się przełamać ogólny opór do chmury, wskazują, że kłopotliwe bywają chociażby kwestie związane z bezpieczeństwem. Jako barierę wskazywano nastawienie jednostki bezpieczeństwa oraz obowiązujące, wewnętrzne regulacje w tym zakresie. Kłopotliwe bywają też kompetencje zespołów IT, a także sam proces zarządzania zmianą w organizacji.

Mimo trudności z jakimi borykają się polskie banki, temat chmury nie jest im obcy. Większość z nich posiada plan wykorzystania rozwiązań chmurowych. Tak samo, większość banków wskazało, że posiada strategię rozwoju i budowy aplikacji w chmurze. Sektor bankowy wciąż jednak jest na początku drogi. Podmioty deklarują, że na razie udało się przede wszystkim uzgodnić podstawowe praktyki i rozpoczęto wdrażanie narzędzi.

Ankieta pokazała również, że wśród polskich banków nie ma jasnych preferencji, jeśli chodzi o wykorzystywane formy usług chmurowych. Przebadane przedsiębiorstwa wskazywały zarówno na wykorzystanie oprogramowania w modelu SaaS, jak i usług IaaS czy też PaaS. Kiedy jednak mowa jest o wykorzystaniu usług chmurowych to większość ankietowanych odpowiedziała, że wykorzystuje jedynie pojedyncze aplikacje w modelu chmurowym. Tylko nieliczni wskazali, że korzystają z infrastruktury w chmurze lub infrastruktury i wybranych aplikacji.

Dodatkowo zostało zadane pytanie o przyszłość chmury w ich organizacji. Najwięcej ankietowanych odpowiedziało, że widzi możliwość przeniesienia znacznej części infrastruktury, platform i aplikacji do chmury. Niektóre z banków wskazały jednak, że możliwa jest tylko częściowa migracja do chmury. Najrzadziej wybierana była odpowiedź dotycząca możliwości przeniesienia praktycznie całości rozwiązań do chmury.

Banki powinny rozważać migrację do chmury elementów wymagających większego zaangażowania i zasobów, ale i przynoszących większe korzyści ekonomiczne.

Rekomendacje

Accenture na podstawie zebranych danych z przeprowadzonych ankiet, aktualnych trendów oraz doświadczenia opracowało zestaw rekomendacji adresujących potrzeby lokalnego rynku, wymagań oraz oczekiwań stawianych wobec banków i wobec wykorzystania technologii chmurowej w sektorze finansowym.

  1. Implementacja stosunkowo prostych w użyciu technologii i oprogramowania w modelu SaaS, który funkcjonuje w pewnej formie w większości polskich banków, powinna być traktowana jako wstęp do szerszej dyskusji z wykorzystaniem wygodnych i bezpiecznych rozwiązań cloud (dla obszaru IaaS i PaaS). Nazwanie organizacji wykorzystującej pojedyncze rozwiązania SaaS, jako cloud ready przestaje być już uprawnione. Model ten przestał być aktualny, a gotowość dotycząca możliwości użycia pozostałych modeli (IaaS, PaaS i SaaS w większej skali) powinna być sukcesywnie budowana i rozwijana, aby docelowo w pełni wykorzystywać potencjał chmury.
  2. Działanie i wykorzystanie chmury opierające się na bieżących potrzebach powinno zostać niezwłocznie zamienione w pełną strategię cloud, będącą częścią strategii technologicznej całej organizacji. Strategia ta powinna zawierać elementy wykorzystania chmur hybrydowych oraz pożądanego obecnie podejścia multicloud. Opracowanie strategii powinno być traktowane jako wysoki priorytet i angażować różne obszary organizacji, a następnie przyjęta strategia powinna być sukcesywnie wdrażana w podejściu etapowym przy zapewnieniu odpowiedniego zarządzania zmianą.
  3. Rekomenduje się opracowanie analiz, które będą niezbędne do pozyskania kompetencji IT (jest to zgodne z rekomendacjami nowego standardu Polish Cloud) oraz metodyki implementacji Cloud – przygotowanie i wybudowanie tzw. CCC (Cloud Competency Center).
  4. Mimo, że głosów na temat niejasnych regulacji chmurowych jest już coraz mniej, to wciąż jest to realne wyzwanie przed jakim stoi rynek. Sugestie pojawiające się w ankietach wskazują na konieczność wyjaśnieniavwątpliwości i wsparcia zespołów IT banków. Ważne jest rozumienie aspektów prawnych przez działy IT. Rekomenduje się ocenę stanu zgodności z regulacjami.
  5. Banki widzą znaczący potencjał chmury i jej pozytywny wpływ na optymalizację kosztową, dlatego przy każdej dyskusji powinien zostać uwzględniony aspekt TCO w różnych podejściach. Ponadto pojawia się konieczność opracowania i przygotowania nowego modelu operacyjnego uwzgledniającego chmurę i jej cechy charakterystyczne: elastyczność i skalowalność. Tylko w tym przypadku ekonomika wykorzystania chmury jest w stanie wygrać z ekonomiką opartą na modelu on-premises.
  6. Oprócz realizacji najprostszych scenariuszy wykorzystania chmury (np. migracja poczty e-mail, budowa środowisk Test&Dev w chmurze) Banki powinny skupiać się i rozważać migrację do chmury elementów wymagających większego zaangażowania i większych zasobów, a na końcu przynoszących większe korzyści ekonomiczne.
  7. Z uwagi na tymczasowy (czasem jednorazowy) proces migracji do chmury czy też przeniesienia aplikacji ze środowisk on-premises do cloud należy rozważyć wykorzystanie sprawdzonych kompetencji i doświadczonych zewnętrznych zespołów IT w takim procesie, co jednocześnie stworzy możliwość koncentracji na zbudowaniu kompetencji w wewnętrznych zespołach IT związanych z utrzymaniem i zarządzaniem środowiskami w chmurze w wariantach hybrid cloud i multicloud.

Kluczowe zalecenia

1. Data center i adopcja

Zaleca się używanie pełnej hybrydy rozwiązań w obszarze Data Center, implementację strategii Multicloud od samego początku oraz rewizję planów zakupu sprzętu hardware przy implementacji cloud.

2. Usługi (PaaS, SaaS, IaaS)

Zaleca się wielowarstwową strategię chmurową podmiotom używającym SaaS zejście na poziom PaaS i/lub IaaS, podmiotom implementujących niższe warstwy chmury używanie pełnego portfolio dostawców.

3. Strategia

Zaleca się wykorzystanie sprawdzonych metodyk i ram wdrożeniowych przez wyspecjalizowane podmioty oraz weryfikację i implementację z podmiotami realizującymi podobne przedsięwzięcia.

4. Security

Zaleca się wykorzystanie wiedzy i doświadczenia dostawców cloud oraz dostawców technologii i firm doradczych w obszarze przedmiotowej implementacji m.in. w kontekście regulacji.

5. Sytuacje nadzwyczajne

Zaleca się uwzględnienie nieplanowanych i nieprzewidywalnych sytuacji zewnętrznych w modelu wykorzystania chmury oraz kalkulacje działań w momencie kryzysu.

ZOBACZ WIĘCEJ

O autorach

Karol Mazurek

Dyrektor Zarządzający, Accenture Polska​


Mariusz Chudy

Managing Director – Intelligent Cloud & Infrastructure, Accenture Polska


Mariusz Kowalski

Principal Director – Intelligent Cloud & Infrastructure, Accenture Polska


Przemysław Galiński

Senior Manager – Intelligent Cloud & Infrastructure, Accenture Polska


Wojciech Kozysa

Senior Manager – Financial Services, Accenture Polska

WIĘCEJ NA TEN TEMAT

Accenture Cloud Readiness Report – Banking
Moving to cloud: A strategy for banks in Europe
From hype to value: the digital banking transformation

CENTRUM SUBSKRYPCJI
Bądź na bieżąco z naszym Newsletterem Bądź na bieżąco z naszym Newsletterem